Khi không còn đất để trải ra, hòn đảo lớn lên theo hai hướng còn lại. Đây là câu trả lời cho một ràng buộc vật lý mà không chính sách nào gỡ được.
Ba lớp không gian
Mặt đất cho nhà ở, đường sá và công viên; bên trên cho các toà cao tầng; bên dưới cho hạ tầng và kho chứa.
Quy hoạch ở đây phải vẽ cả ba lớp cùng lúc, và đó là điều khác biệt lớn nhất so với các đô thị còn đất để mở rộng.
Nhà cao tầng là mặc định
Phần lớn dân cư sống trong các toà nhà cao tầng, và đây là hình thức ở phổ biến chứ không phải ngoại lệ.
Nhà thấp tầng và nhà riêng có nhưng rất hiếm và rất đắt, vì chúng dùng nhiều đất trên mỗi hộ gia đình.
Tàu điện đi ngầm
Các tuyến tàu điện phần lớn nằm dưới lòng đất, và các tuyến mới ngày càng đi sâu hơn khi các độ sâu nông đã bị chiếm.
Ga tàu điện thường nối thẳng vào tầng hầm của các toà nhà, tạo thành cả một mạng lưới đi bộ dưới đất tránh được nắng mưa.
Hành lang có mái che trên mặt đất
Các lối đi có mái nối nhà ở với ga tàu, trường học và trung tâm mua sắm, cho phép đi bộ mà không bị mưa nắng.
Đây là chi tiết quy hoạch tưởng nhỏ nhưng chính nó khiến việc sống không cần ô tô trở nên khả thi ở một nơi nóng ẩm quanh năm.
Thành phố dưới lòng đất
Ở khu trung tâm, các tầng hầm của nhiều toà nhà nối với nhau thành hành lang thương mại dài hàng cây số.
Người ta có thể đi từ ga tàu tới văn phòng, ăn trưa và mua sắm mà không cần lên mặt đất lần nào.
Kho và hạ tầng ngầm
Có kho chứa nhiên liệu đào sâu trong đá, hệ thống thu gom rác bằng khí nén, và các đường ống kỹ thuật chạy trong hầm chung.
Đưa những thứ này xuống dưới giải phóng diện tích mặt đất cho các mục đích mà con người thật sự cần ở trên.
Bản đồ quy hoạch ngầm
Có bản quy hoạch riêng cho không gian dưới lòng đất, phân lớp theo độ sâu cho các mục đích khác nhau.
Việc này tránh cho các dự án tương lai đụng nhau, vì một khi đã đào và xây thì gần như không thể dời đi.
Vườn trên mái và trên tường
Có quy định yêu cầu các công trình mới bù lại phần cây xanh đã lấy đi bằng không gian xanh trên mái, trên ban công hoặc trên tường.
Kết quả là những toà nhà có cây mọc ở nhiều tầng, một hình ảnh đã trở thành đặc trưng kiến trúc của nơi này.
Vì sao cây xanh trên cao có ích
Chúng làm giảm nhiệt bề mặt, giữ nước mưa và tạo môi trường sống nhỏ cho chim và côn trùng.
Ở một hòn đảo nóng và chật, mỗi mét vuông xanh trên mái đều là mét vuông không lấy đi của mặt đất.
Cây xanh dọc đường phố
Các tuyến đường lớn được trồng cây tạo tán che phủ, một chương trình bắt đầu từ rất sớm sau khi độc lập.
Nhờ vậy nhiều con đường có mái vòm cây khép kín, làm giảm nhiệt mặt đường và tạo cảm giác rất khác với các đô thị nhiệt đới khác.
Nông nghiệp theo chiều dọc
Với diện tích canh tác gần như không có, các trang trại trong nhà nhiều tầng là hướng được đầu tư để tăng tỷ lệ tự cung thực phẩm.
Rau ăn lá, nấm và cá nuôi trong hệ tuần hoàn là các nhóm phù hợp nhất với mô hình này.
Hệ quả với đời sống
Sống ở tầng cao nghĩa là phụ thuộc vào thang máy, có tầm nhìn nhưng ít tiếp xúc trực tiếp với mặt đất.
Các khu nhà vì vậy được thiết kế với không gian chung ở tầng trệt và vườn trên các tầng giữa, để bù lại sự tách rời đó.
Giới hạn của chiều dọc
Xây cao và đào sâu đều tốn kém hơn nhiều so với xây trên đất trống, và có ngưỡng kỹ thuật lẫn ngưỡng kinh tế.
Nhưng với một hòn đảo không thể lớn thêm nhiều theo chiều ngang, đây vẫn là hướng còn nhiều dư địa nhất.
Hỏi đáp
Vì sao phần lớn người dân ở nhà cao tầng?
Vì đất rất hạn chế, nên nhà cao tầng là cách dùng đất hiệu quả nhất.
Có thành phố ngầm không?
Ở khu trung tâm, tầng hầm các toà nhà nối nhau thành hành lang dài hàng cây số.
Vườn trên mái có bắt buộc không?
Có quy định yêu cầu công trình mới bù lại phần cây xanh đã lấy đi.
Có trồng trọt được không?
Có, qua các trang trại trong nhà nhiều tầng cho rau ăn lá, nấm và thuỷ sản.
